Maand: maart 2016

DE FREUDJES, GEEN FAMILIE IS GENADELOOS EN HILARISCH OPRECHT

Resa, , , , , , Een reactie plaatsen

dbcf7d90-6e14-48a5-997f-4c29378105d4

Gezien première 19 maart, Toneelschuur Haarlem

Mugmetdegoudentand geeft drie vrouwen het podium in De Freudjes, geen familie. Lineke Rijxman, Ariane Schluter en Karina Smulders spelen de drie Freudjes, zussen Mathilde, Anna en Renée, die allen op hun eigen manier hard werken het leven vorm te geven. Van zelfreflectie is geen sprake behalve op de heftige breekpunten.  De verzorger, het slachtoffer en de carrièrevrouw tegen wil en dank worden fysiek, emotioneel en tekstueel zonder meer treffend neergezet. Dit zorgt voor tranen van het lachen en diepe ontroering.

We zien een doodgewone huiskamer in het huis van Mathilde. Een trap naar boven waar de onzichtbare moeder in een kamertje ligt na een beroerte. Een kleine sofa, een eettafel, een keukenblok en een dressoir vol met schone lakens en een voorraad voedsel. Anna (Schluter) logeert bij Mathilde na een heftige break met haar man, Hugo, die niet is vreemdgegaan, maar haar heeft ingeruild voor een jongere versie van haarzelf. Mathilde (Rijxman) zorgt op bijna mechanische wijze voor haar zieke moeder en staat bij aanvang de korstjes van een wit bolletje te halen met een dromerige blik in haar ogen. Anna vertelt iets over wat ze leest, ze wil een blinde-geleidepup, maar het dringt nauwelijks tot Mathilde door. Totdat de bel gaat en Renée, de jongste, voor de deur staat. ‘Lieve, gekke Freudjes van me’, ze maken alle drie een krachtige knijpbeweging met de vuisten en daar staan ze. De introductie van de zussen is glashelder.

De tekst van Joan Nederlof heeft een meesterlijke timing en de regie van Lineke Rijxman is er een met briljante vondsten: de manier waarop Mathilde en Renée de verrassing voor Anna, die Hugo voor de deur achterlaat, een tijd verbergen. De pillendoos die doorgenomen wordt en wat ze wanneer het beste kunnen nemen. De euthanasie die besproken wordt door Anna en Renée en de beweegredenen om het door te zetten en Mathilde daarin te laten toestemmen. Ze manipuleren elkaar voortdurend en wisselen elkaar in als een andere medestander gunstiger is, want dat ze voor hun eigen belang gaan is klaar. Toch hebben ze behoefte elkaar echt te zien en van elkaar te houden. Ondanks de weerstand doen ze een verwoede poging dat ook echt te laten lukken. Het overlevingspatroon kan kort aan de kant gezet worden. Alles veranderd of toch niet. Het wanhopig mooie einde met Mathilde op de trap met het pakje hopjesvla blijft me dat doen afvragen.

Rijxman, Schluter en Smulders hebben de zussen bestaansrecht gegeven met al hun neuroses, projecties en overlevingspatronen. Dit hebben ze krachtig en vol mededogen gedaan. Het niet naar elkaar luisteren en in hun eigen mantra blijven steken is hilarisch uitvergroot, maar genadeloos herkenbaar. De verwarring die over de euthanasie ontstaat bij Mathilde zie ik niet aankomen, alsmede haar sadistische trekjes niet en hoe zit dat nu met de kinderen van Anna?

De oprechtheid waarmee deze personages zijn vormgegeven blijft me bij. En respect voor Mathilde die tot slot niet meer wil luisteren naar de lawine van woorden van Anna en de kruimeldief naast haar oor zet totdat zij uiteindelijk ook vertrekt. De paradox van verrast worden door de personages die tegelijkertijd aan alle verwachtingen van het type voldoen is de voedingsbodem voor mijn onophoudelijke lach en de ontroering die vooral Mathilde bij me oproept. Deze voorstelling werkt louterend en is een absolute aanrader.

http://www.mugmetdegoudentand.nl/voorstelling/92/de-freudjes-geen-familie

DE FREUDJES, GEEN FAMILIE IS GENADELOOS EN HILARISCH OPRECHT

HET PURMERENDER STADSTONEEL HOUDT DE BOOG STRAK GESPANNEN TIJDENS HET DINER

Resa, , , , , , , Een reactie plaatsen

diner

Gezien 18 maart, de Purmaryn in Purmerend

Het vraagt naar mijn idee veel moed om een niet eenvoudig stuk zoals Het Diner op de planken te brengen als amateurgezelschap. Het is een voorstelling bij uitstek waar je geen steken kan laten vallen omdat je als speler behoorlijk in je hemd staat. De vijf spelers van het Purmerender Stadstoneel hebben het aangedurfd met regisseuse Debby Dubbeld en ze zijn er zeker in geslaagd.

Michel Bart, Conny van der Wal, Pieter Wijker, Marianne van Os en Cees Wingelaar hebben met veel enthousiasme en overtuigingskracht de familie Lohman en gérant, uit het restaurant waar Het Diner plaatsvindt, gespeeld. De twee broers, Paul en Serge (Bart en Wijker) zijn beide karakteristieke persoonlijkheden en van oudsher benaderen zij situaties op een uiteenlopende manier die behoorlijk botst. Zo ook deze avond, als het gaat om een uit de hand gelopen incident waarbij een dakloze vrouw overlijdt. Hun beider zoons zijn bij deze gebeurtenis betrokken. In eerste instantie denkt Paul dat hij de enige is die van dit incident afweet, maar die kaarten liggen heel anders. Iedereen is druk bezig zijn of haar versie en herkomst van het verhaal onder de tafel te houden totdat Serge vindt dat er over iets gesproken moet worden. Geruime tijd doen alle personages of er niets aan de hand is en heeft ieder zijn eigen manier om ermee om te gaan. Dit leidt tot pijnlijke en hilarische momenten, zoals bijvoorbeeld de voicemail die Paul afluistert op de telefoon van zijn zoon. Die telefoon zit zogenaamd per ongeluk in zijn zak en zijn vrouw heeft een boodschap ingesproken die duidelijk met het incident van doen heeft. De zoon moet overtuigt worden dat het beste is dat vader van niets weet. Het geheel loopt uiteraard gigantisch uit de hand en gaat vooral Claire (van der Wal) nietsontziend te werk om de toekomst van haar zoon te redden.

De diversiteit van de spelers die elkaar complementeren in dynamiek is de kracht van deze voorstelling. De onrust en nervositeit van Paul met daartegenover de krachtige rust van Serge. De doelgerichte houding van Claire tegenover het labiele karakter van Babette. Soms wordt er naar mijn gevoel net iets té veel gespeeld waardoor de tekst niet tot zijn recht komt en de speler uit de bocht vliegt, maar de teugels worden snel weer aangetrokken en iedereen zit weer in het zadel. Wijker heeft om die reden op mij indruk gemaakt omdat hij de constante factor in het geheel is. Zijn naturel en oprechte spel zijn voor mij een baken in het geheel. Wingelaar zorgt als gérant voor de vrolijke noot en de ontspanning wat de gemoederen even doet bedaren.

De inzet van filmbeelden door regisseuse Dubbeld zorgen voor een inkijkje in het leven van de personages en hun relatie en geeft mij even een andere focus dan alleen maar de vele tekst, hoewel het filmpje iets korter mag duren. De krachtige muziek geeft het geheel een dramatisch duwtje. De versterking van het restaurantgeluid tijdens een paniekaanval van Paul is één van de vele goede vondsten. De boog stond door alle elementen constant gespannen wat mij voortdurend geboeid houdt. Een mooie prestatie.

foto: Ella Tilgenkamp Fotografie

HET PURMERENDER STADSTONEEL HOUDT DE BOOG STRAK GESPANNEN TIJDENS HET DINER

KONING ARTHUR VAN THEATER TERRA MAAKT HOOGGESPANNEN VERWACHTING NIET HELEMAAL WAAR

Resa, , , Een reactie plaatsen

Gezien 13 maart Stadsschouwburg Amsterdam

Koning Arthur spreekt tot ieders verbeelding. De jonge Arthur die zonder krachtsinspanning het zwaard uit de rots trekt en daarmee de nieuwe koning van het land wordt. Koning Arthur is niet persé de sterkste, de slimste of de meest sluwe koning. De meest rechtvaardige koning is hij wel. In de voorstelling van Theater Terra is dit fysiek helder weergegeven en zijn de polen Goed en Kwaad in spanning en ontspanning zeer voelbaar. Af en toe een kneep in mijn hand als de heks Morgan, gespeeld door Babbe Groenhagen, haar duistere krachten laat gelden. Zij speelt de meest gelaagde en krachtige rol. De rest van de rollen blijven wat oppervlakkig.

Koning Arthur, gespeeld door Jason de Ridder, is een ietwat naïeve jongen die schriel oogt naast zijn broer (Dennis Willekens). De broer is robuust en overtuigt van het feit dat hij het zwaard uit de rots zal trekken. Als dat niet zo blijkt te zijn is hij steun en toeverlaat van Arthur. Door een list van Merlijn, de tovenaar, kan Arthur ontsnappen aan de duistere heks Morgan om hulp in te roepen haar te verslaan. Als zij erachter komt dat Arthur de échte koning is doet zij er alles aan hem te vernietigen. Arthur heeft veel hordes te nemen op zijn weg. Met behulp van Guinevere (Maud Schoonen) en haar beschermheer (Job Bovelander) ziet Arthur in dat hij het niet alleen kan.

Een mooie moraal, maar de personages blijven ééndimensionaal waardoor het een plat verhaaltje is. De kracht van Theater Terra om met poppen en andere attributen het verhaal levendiger te maken was nu een zwakte. Er wordt te veel gewisseld van spelers achter de pop die de tovenaar Merlijn verbeeldt waardoor het rommelig oogt en daardoor is de poppenspeler té zichtbaar. De verbeelding van het paard was een prachtige vondst maar ook daar was de uitvoering rommelig.

Koning Arthur begint spannend en krachtig als Morgan haar duistere krachten ontdekt. Groenhagen blijft tijdens de gehele voorstelling de dragende kracht en daarom is het bijna jammer dat Morgan verslagen wordt. Het lied ‘Mama is thuis’ is overweldigend mooi en ook de zang van Willekens blies me uit mijn stoel. Iets meer body en minder rommelige wisselingen zouden het vloeiender maken en de kracht van Theater Terra meer tot zijn recht laten komen.

https://theaterterra.nl/kindervoorstellingen/koning-arthur/

KONING ARTHUR VAN THEATER TERRA MAAKT HOOGGESPANNEN VERWACHTING NIET HELEMAAL WAAR

MUM’S THE WORD VAN CECILIA MOISIO IS SPANNEND, VERSTIKKEND EN GEESTIG

Resa, , , , , , , Een reactie plaatsen
Mums_The_Word_Cecilia_Moisio_Foto_Jamain_Brigitha_DSC_1727_web
????????????????????????????????????

 

Gezien vrijdag 4 maart Theater Bellevue

Wat is dat toch met moeders en dochters. Waarschijnlijk de meest beschreven relatie, maar het blijft een ondoorgrondelijke relatie. Choreografe Cecilia Moisio laat met krachtige beelden, spannende dans en rake woorden de essentie van de moeder-dochter relatie zien in Mum’s the word. ‘Just be with me’, een zinnetje wat aan het eind wordt uitgesproken door danseres Katerzyna Sitarz lijkt de subtekst te zijn van alle verwachtingen en geboden die door de drie generaties in deze voorstelling onversneden worden getoond. De voorstelling Mum’s the Word was afgelopen weekend te zien in Theater Bellevue met naast Sitarz, Soosan Gilson, Yulia Kalinchenko, Sylvia Poorta en op beeld Arnica Elsendoorn aan wie deze voorstelling werd opgedragen. Met het plan voor deze voorstelling won choreografe Cecilia Moisio de prijs van de Nederlandse Dansdagen in 2014 en in oktober 2015 ging de voorstelling in première.

De letterlijke betekenis van Mum’s the word betekent stil zijn of je mond houden. Het woord Mum betekent stil en kan afgeleid zijn van het Engelse woord mummer wat pantomimespeler betekent. Het is terug te herleiden naar een zin uit Henry VI van William Shakespeare: ‘seal up your lips and give no words but mum.’ Moisio geeft deze titel betekenis in alle lagen van de voorstelling. Zowel moeders als dochters lijken zich geen raad te weten met de relatie en spreken zichzelf toe met ‘relax’ als de ander in beeld komt. In dagelijkse handelingen als lakens vouwen en de tafel dekken komt het dwangmatige en manische terug van het goed willen doen en de ander willen behagen en de frustratie die dat oplevert. In de kern willen ze elkaar leren kennen, weten wie de ander is maar de verwachting van de eigen moeder ligt als een sluier over alles heen. Alle generaties ondervinden hinder van deze sluier en Moisio geeft dit confronterend weer in de cycli van het leven door projecties van de seizoenen, verbeelding van geboorte en sterfte en de beeldschone dochter die door te menstrueren haar plekje in het Paradijs verliest als Eva die van de appel eet. De klok tikt gestaag door. Het is ontroerend als ze intiem zijn, schokkend als dit verstoort wordt door manipulatie of jaloezie. De choreografie en het spel zijn intens en ik zit vaak met tranen op mijn wangen.

Vooral Poorta en Kalinchenko maken op mij indruk. De wanhoop en de machteloosheid zijn van de gezichtsuitdrukking af te lezen. De bewegingen van Kalinchenko zijn doordrenkt van hoop en kracht alles te geven voor deze relatie en de ogen van Poorta lichten op zodra er enige toenadering schijnt. Alle vier zijn ze moedig in hun spel en dans, nergens geven ze op hoe uitzichtloos het soms ook lijkt. De vormgeving is helder en loopt parallel met het spel, choreografie en de cycli. Alles klopt aan deze voorstelling. De filmbeelden van Elsendoorn en het opdragen van de voorstelling aan haar zetten het geheel kracht bij. De band tussen moeder en dochter is oneindig en zit verankerd in je.

http://ceciliamoisio.com/2015/08/27/mums-the-word/

 

MUM’S THE WORD VAN CECILIA MOISIO IS SPANNEND, VERSTIKKEND EN GEESTIG