Gezien 27 januari, Toneelschuur Haarlem

De doordringbare wanden nodigen uit om in spanning af te wachten wat gaat komen en prikkelen tegelijkertijd om erachter te gluren. Soms krijgen we een inkijkje, als in een etalage die extra uitgelicht wordt, zodra de prins op zijn enigszins verwende toon spreekt over mensen die hem bezighouden. Graaf Appiani bijvoorbeeld die op het punt staat te trouwen met Emilia Galotti. De prins kan het niet geloven. Hij is te laat. Hij had eerder actie moeten ondernemen. Hij houdt namelijk al tijden van haar, zij is het die hij voor perfect houdt. Markies Marinelli voorziet de prins van advies om Emilia alsnog voor zich te kunnen winnen. Dat de prins zijn zin krijgt mag duidelijk zijn. Dat krijgt hij namelijk altijd.

Emilia Galotti is een ode aan de zelfbeschikking. ‘Ik moet nog zien wie me vasthoudt, wie me dwingt-wie de mens is die een mens kan dwingen.’ Als in een snoepwinkel kiest de prins wie hij het liefst wil en wie hem niet meer smaakt. Gravin Orsina wordt afgedankt, Emilia is de volgende prooi, tot afschuw van haar vader. De moeder van Emilia speelt daarin een dubbel spel. Het lijkt alsof zij de aandacht van de prins voor haar Emilia toejuicht, wat op weerstand stuit van haar man, de rechtschapen Odoardo Galotti. Om die reden houdt ze dat verborgen voor hem, hoewel ze de manier waarop de prins Emilia voor zich wil winnen verafschuwt, maar haar dochter toch weer alleen laat in het lustslot. Een geestig hysterische, tegenstrijdige karakterschets van een moeder die uiteindelijk het beste voor haar kind wil, door Hannah van Lunteren, prachtig tegen gekleurd door Sieger Sloot. De prins, door Jip van den Dool, is een jongetje, een man en een aristocraat die deze zijnsvormen niet goed kan verenigen in een persoon. Hij laat zich meeslepen door Marinelli in een complot en denkt dat zijn status voldoende is Emilia voor zich te winnen. De prins heeft totaal geen realiteitszin, opgejaagd en verblind door de onschuld van Emilia. Die schakeringen laat van den Dool gedetailleerd in zijn fysiek en mimiek zien. Marinelli is de strateeg, hij zet het plan uit om de prins te behagen. Vanja Rukavina speelt deze Marinelli uiterst geslepen en zeer alert. Ten koste van de zachtaardige graaf Appiani, door Harm Duco Schut. Gravin Orsina voortreffelijk geestig gespeeld door Keja Klaasje Kwestro laat met haar spot de tragiek van de prins en de gehele voorstelling zien. Zij is onze spiegel.

De toneelklassieker Emilia Galotti, geschreven in 1772 door Gotthold Ephraim Lessing is duizelingwekkend actueel door het grote thema zelfbeschikking. De onschuld heeft te lijden onder macht en corruptie. De regie van Maren E. Bjorseth met al zijn verwijzingen naar oude tijden laat het heden regeren. Het frisse, zoetige toneelbeeld draait me een rad voor ogen. In die ogenschijnlijke openheid en lichtheid is veel verborgen wat fasegewijs onthuld wordt. Het wit op de gezichten van de acteurs geeft me de indruk van marionetten die niet meer zelf kunnen nadenken, gehinderd door opgelegde denkbeelden. De onschuld van Emilia wordt bewaakt en misbruikt en zij zelf is onbewust van haar invloed op anderen. Toch blijkt dat ze meer is dan alleen wat anderen van haar maken en is ze uitgegroeid tot een zelfbewuste jonge vrouw die exact voelt wat goed en kwaad is. Diewertje Dir is meeslepend onschuldig en verleidelijk in de titelrol. Zoals de prins kiest waar hij op dat moment zin in heeft, zo wil ik alleen maar meer van alles. In deze snoepwinkel van Emilia Galotti is alles verrukkelijk. Het spannende decor, de bewerking van de tekst, en vooral het grootse spel van deze jonge cast.

https://tga.nl/voorstellingen/emilia-galotti/speellijst

https://tga.nl/voorstellingen/emilia-galotti?gclid=CNf1ss6t59ECFW0R0wodA-kDUg