Gezien: 11 juli Over ’t IJ-Festival

Aangetrokken door de titel, de groeiende reputatie van theatercollectief BOG. en de BNG Bank Nieuwe Theatermakersprijs 2015 voor de voorstelling MEN. ga ik naar de nieuwe voorstelling OER. op Over ’t IJ-Festival. Met windkracht 7 en daardoor wat aanpassingen in het decor van de percussionist Lucas Kramer spelen de acteurs van BOG vol overgave deze oefening, zoals zij het zelf noemen, die voornemens is ons te laten nadenken over onze gedachten, onze oordelen en interpretaties en onze voortdurende behoefte alles te begrijpen en in een hokje te plaatsen. Het uitgangspunt is fascinerend en van deze tijd, de uitvoering ongericht waardoor de intense tekst wegwaait over de NSDM-werf.

Benjamin Moen, Judith de Joode en Lisa Verbelen laten hun gedachten en associaties de vrije loop in hun zelfgeschreven teksten en nemen ons mee in hun gedachtewereld. Twee van hen zijn poppetjes in het landschap en wij als publiek zijn ver van hen verwijderd en gescheiden door hekken. Moen houdt zijn monoloog op een brug en via hem wordt ons een vergezicht geboden naar de overkant van het IJ, wat een houvast biedt in de chaos van zijn gedachten die ongericht geuit worden. Het ene moment spreekt hij zijn gedachten uit en stelt vragen, maar aan wie? Aan zichzelf, aan ons in het publiek? Plots ontstaat er een interne dialoog waardoor duidelijk wordt dat hij zichzelf de vraag stelt om het publiek later wel aan te spreken. Door zijn tekst niet duidelijk te richten vervliegt deze, wat spijtig is. De afstand is in deze een extra handicap. Het ritme en heldere dictie blijven me bij. De Joode en vooral Verbelen laten meer van zichzelf zien en richten zich tot het publiek waardoor ik me beter kan verhouden tot de twee, vooral tot Verbelen. De keuzes die de Joode maakt door steeds door het hek te kruipen en zich buiten het terrein op het fietspad te begeven zijn naar mijn idee te willekeurig. De Joode blinkt daarentegen wel uit in het ritmisch presenteren van haar tekst ondersteunt door Kramer.

Deze drie sterke acteurs hebben veel laten liggen om dit universele thema inhoudelijk diepgaand vorm te geven. ‘Waarom zijn we allen zo met ons eigen Ik bezig terwijl er nog zeven miljard ikjes rondlopen’, vraagt Moen zich terecht af in zijn monoloog. Er worden meer goede vragen gesteld, onder andere over hoe onze gedachten gevormd worden en waardoor ze beïnvloed zijn. Een aantal keer wordt benoemd dat we niets hoeven te begrijpen, alleen te ervaren. De ervaring blijft helaas voor mij te oppervlakkig en dat voelt als een teleurstelling. Ervaar het zelf.

http://www.bogcollectie.com/oer